Theo báo cáo mới nhất, Bộ Giao Thông Vận tải (GTVT) đã rà soát lại 68 dự án và đã giảm được vốn đầu tư so với giá trị ban đầu là 57.282 tỷ đồng, đây là số tiền rất lớn, góp phần giảm chi ngân sách trong khó khan hiện nay, theo tin từ NongNghiep.vn.

Như vậy bình quân, mỗi dự án giảm được trên 800 tỷ đồng, chưa tính việc trước đó, Bộ trưởng Bộ GTVT Đinh La Thăng đã chỉ đạo rà soát lại 44 dự án và đã giảm được vốn đầu tư 40.000 tỷ đồng.

Như vậy, mới qua hai đợt rà soát trên, đưa giá trị công trình về với giá thực, việc thực, mà ngân sách đã tiết kiệm được 97.282 tỷ đồng, tương đương với hơn 4,5 tỷ USD.

Giả sử Bộ GTVT rà soát lại toàn bộ các dự án xây dựng công trên cả nước thì con số tiết kiệm được cho ngân sách, cũng đồng nghĩa với việc ngân sách sẽ bị lãng phí, thất thoát nếu không được rà soát, sẽ là hàng chục tỷ USD!

Câu hỏi được đặt ra là nếu không có sự rà soát đó, thì số tiền được gọi là lãng phí, thất thoát đó sẽ đi đâu? Hay nói thẳng ra là sẽ vào túi ai? Trả lời chất vấn của đại biểu Nguyễn Văn Phúc tại nghị trường, Bộ trưởng Bộ Xây dựng Trịnh Đình Dũng đã phải thừa nhận, việc thất thoát trong xây dựng công là có thật. Tuy nhiên ngay sau đó, Bộ trưởng lại nói rằng chưa có con số cụ thể về sự thất thoát này, vì chưa có việc nghiên cứu, đánh giá toàn diện.

Dù Bộ trưởng không đưa ra được một con số cụ thể, nhưng chỉ nhìn vào những con số trên, thì cử tri cả nước cũng đã hình dung ra được mức độ thất thoát trong xây dựng công lớn đến mức nào rồi. Những dự án xây dựng công là điều kiện tuyệt vời cho tham nhũng. Những cuộc đấu thầu “quân xanh quân đỏ”. Những tỷ lệ mà nhà thầu phải “cắt phế” lại trong việc thi công mỗi công trình công là 10, 15, thậm chí đến 20% giá trị công trình, là hoàn toàn có căn cứ.

Chính vì thế mà mỗi dự án đều được tính đội giá vật liệu, nhân công… lên và vẽ ra rất nhiều thứ khác, để lấy tiền bù vào việc “cắt phế” đó, cộng với lợi ích riêng của nhà thầu. Và nếu không kê khống được vốn đầu tư lên thì không ít công trình làm xong chưa được bao lâu, thậm chí có công trình còn chưa kịp bàn giao, đã xuống cấp nghiêm trọng. Hay những con đường mới làm xong được mấy tháng đã nổi sống trâu sống bò, mặt đường bị bong tróc nham nhở… vì dùng vật liệu không đạt chuẩn và rút bớt nhân công, máy móc thiết bị để lấy tiền bù vào khoản “cắt phế” kia.

Nhưng rồi tất cả đều “đúng quy trình” hết, chẳng ai bị làm sao. Những số tiền được gọi là thất thoát, lãng phí đó, thật ra chính là số tiền bị tham nhũng. Việc tham nhũng được đội lốt thất thoát, lãng phí.

Cử tri cũng chẳng lạ gì chuyện không ít quan chức, sau mỗi công trình là túi lại nặng trĩu, là có tiền cho con đi du học ở nước ngoài hay mua biệt thự chục tỷ ở Hà Nội, Sài Gòn và cả ở nước ngoài.

Và thực tế chuyện vỡ mộng cầu treo chục tỷ đồng

Công trình cầu treo Kẻ Nính được khởi công xây dựng trên địa bàn xã Châu Hạnh, huyện Quỳ Châu (Nghệ An) từ cuối năm 2011, theo tin NongNghiep.vn

Hộp cố định dây văng cầu bị nứt toác (Ảnh: NongNghiep.vn)
Hộp cố định dây văng cầu bị nứt toác (Ảnh: NongNghiep.vn)

Sau rất nhiều lần lỗi hẹn, đến đầu tháng 11/2015, dự án hàng chục tỷ đồng cũng đã hoàn thành. Nhưng lạ thay, công trình chưa kịp bàn giao đưa vào sử dụng đã hư hỏng nghiêm trọng, khiến nhân dân rất bức xúc. Theo hồ sơ thiết kế, công trình cầu treo Kẻ Nính có chiều dài 168m, rộng 2,3m, tổng kinh phí xây dựng lên đến 25 tỷ đồng, số tiền trên được huy động từ nguồn ngân sách tỉnh và một số nguồn vốn khác.

Liên doanh nhà thầu gồm Công ty CP Tư vấn đầu tư thương mại và Xây dựng 499 (nhà thầu chính, trụ sở tại TP Vinh, Nghệ An) và doanh nghiệp tư nhân Trường Linh đóng tại xã Châu Bình, huyên Quỳ Châu thi công phần đường bê tông đấu nối 2 bên đầu cầu.

Thời gian hoàn thành công trình là 9 tháng, dự kiến sẽ đưa vào sử dụng trước mùa mưa lũ năm 2012. Tuy nhiên, không hiểu vì lý do gì, tiến độ thi công liên tục bị ngắt quãng trong sự sốt ruột của hàng trăm hộ dân sinh sống tại 4 bản Kẻ Nính, Pà Cọ, Định Tiến, Tà Cộ (xã Châu Hạnh). Sau nhiều năm chờ đợi, hy vọng khi cầu treo hoàn thành, quá trình giao thương, buôn bán đi lại… sẽ thuận lợi nên kinh tế, xã hội chắc chắn sẽ khởi sắc.

Thế nhưng người dân địa phương đã vỡ mộng. Dù chưa đưa vào sử dụng chính thức nhưng công trình cầu treo Kẻ Nính đã xuống cấp nghiêm trọng. Trên cầu treo xuất hiện hàng chục vết nứt với độ to nhỏ khác nhau, trong đó tại khu vực đầu cầu phía tây là nghiêm trọng nhất. Do nhà thầu chủ ý dùng nguyên vật liệu kém chất lượng để xây dựng nên nhiều hạng mục “chưa động đến đã hỏng”, có thể kể đến phần kè đá bê tông hay hộp cố định dây văng cầu…

Liên quan đến vấn đề này, ông Ngô Đức Thuận, Chủ tịch UBND huyện Quỳ Châu khẳng định, phản ánh của người dân về chất lượng công trình cầu treo Kẻ Nính không bảo đảm là đúng thực tế. Sau khi tiếp nhận thông tin, huyện đã có nhiều văn bản đề nghị nhà thầu khẩn trương có phương án khắc phục, sửa chữa. Sau khi hoàn thành, việc thẩm định chất lượng công trình sẽ do đơn vị trực thuộc Bộ GT- VT kiểm tra. Một công trình có số vốn đầu tư lên đến 25 tỷ đồng chưa kịp sử dụng đã hư hỏng, xuống cấp là không thể chấp nhận được.

Thành Tâm

Xem thêm: