Bài phát biểu của một nhà kinh tế Trung Quốc về lý do tại sao các doanh nghiệp cần phải chuyển từ bắt chước sang sáng tạo.

Với sự suy giảm của kinh tế Trung Quốc, các doanh nhân Trung Quốc đang phải đối mặt với một nhu cầu cấp thiết trong việc áp dụng mô hình kinh doanh mới. Điều này đòi hỏi phải suy nghĩ sáng tạo hơn và chuyển từ bắt chước sang sáng tạo.

Nền kinh tế của Trung Quốc cần phải chuyển sang giai đoạn tăng trưởng với tốc độ trung bình hoặc trung bình cao. Có các cách hiểu khác nhau về một tiêu chuẩn mới như vậy. Sự hiểu biết của tôi về các tiêu chuẩn mới này là: đầu tiên, chính phủ không còn thiết lập một mục tiêu tăng trưởng kinh tế cao; thứ hai, chính phủ không còn sử dụng chính sách tài khóa và tiền tệ mở rộng để duy trì các mục tiêu tăng trưởng nhất định; thứ ba, lợi nhuận đạt được thông qua cải cách.

Cách tư duy mới

Chúng ta nên nhấn mạnh vào một cách tư duy mới trong một tiêu chuẩn mới. Tăng trưởng kinh tế không phụ thuộc vào nhu cầu. Tăng trưởng kinh tế dựa trên việc tạo ra giá trị. Nhu cầu tiêu thụ giá trị. Nó không tạo ra giá trị. Chúng ta nên tập trung việc nghiên cứu và chính sách của chúng ta vào nguồn cung. Các doanh nghiệp phải thích ứng với tiêu chuẩn mới này.

Nhiều doanh nhân đã nói với tôi rằng họ đều biết doanh nghiệp sẽ chết nếu không chuyển đổi, nhưng doanh nghiệp cũng sẽ chết như là một kết quả của việc chuyển đổi! Tại sao lại có suy nghĩ và mối lo ngại như vậy? Điều này xuất phát từ sự bị động trong phương thức kinh doanh truyền thống của chúng ta. Trong quá khứ, có hai điều kiện tiên quyết để thành công: một thị trường chưa bão hòa và các nguồn lực dài hạn có chi phí thấp như đất đai, lao động và vốn. Nhưng những điều kiện này đã sắp hết hoặc đã không còn tồn tại trong giai đoạn hiện nay.

Người tiêu dùng đang chờ đợi các doanh nghiệp đưa ra các sản phẩm mới. Một doanh nghiệp bình thường tạo ra nguồn cung. Một doanh nghiệp lớn tạo ra nhu cầu. Một doanh nghiệp bình thường theo sau khách hàng. Một doanh nghiệp lớn dẫn dắt khách hàng. Các doanh nghiệp cần đưa ra các sản phẩm mới, công nghệ mới, và dịch vụ mới.

Tại sao các doanh nghiệp của chúng ta gặp rất nhiều khó khăn trong lĩnh vực sáng tạo?

Những khó khăn này không nằm ở nhân viên của họ, mà là ở các công ty và trong cách tư duy của doanh nhân.

Trong một thời gian dài, các mô hình kinh doanh cơ hội đã rất phổ biến. Có một câu để tóm tắt điều này một cách sinh động là thậm chí heo có thể bay trên không với những cơn gió mạnh!

Đây là một kiểu cơ hội chủ nghĩa đặc thù của người Trung Quốc! Các sinh viên của tôi đã đề nghị tôi cho ý kiến ​​về câu nói này. Câu trả lời của tôi là nếu anh đặt mình ở cấp độ của một con heo, anh và tôi sẽ chẳng có gì để nói với nhau! Jack Ma, người sáng lập và chủ tịch điều hành Tập đoàn Alibaba, đã trả lời câu hỏi này, rằng: “Điều gì sẽ xảy ra nếu gió ngừng thổi? Con heo sẽ rơi xuống và chết”.

Tôi nghĩ rằng, đầu tiên chúng ta cần thay đổi cách tư duy của chúng ta và hoàn toàn vượt qua phương thức kinh doanh cơ hội.

Sáng tạo và ý nghĩa

Các doanh nghiệp của Trung Quốc nói chung rõ ràng là thụt hậu so với các doanh nghiệp nước ngoài về cả số lượng và mức độ của sự đổi mới. Các doanh nghiệp của chúng tôi bắt chước nhau rất nhiều.

Tại sao bạn nhìn thấy sự lan rộng của các doanh nghiệp sản xuất truyền thống ở Trung Quốc? Bạn có thể tìm thấy nhiều thị trấn sản xuất thép và xi măng tại tỉnh Hà Bắc và nhiều thị trấn sản xuất va li và giày dép ở phía nam. Lý do chính là họ bắt chước nhau.

Người dân Trung Quốc rất giỏi bắt chước. Một khi họ bắt chước giỏi, nhiều doanh nghiệp phất rất nhanh. Nhưng tại sao chúng ta lại tụt hậu trong sự sáng tạo và bắt chước giỏi? Quan sát của cá nhân tôi là các doanh nhân Trung Quốc thiếu một thế giới nội tâm. Nếu bạn muốn sản phẩm của mình có những đặc điểm độc đáo, bản thân bạn cũng phải có các đặc điểm độc đáo. Các doanh nghiệp của chúng ta là yếu kém trong lĩnh vực này; các giá trị cá nhân của chúng ta cũng đi xuống một cách nghiêm trọng.

Dường như chúng ta không kinh doanh cho chính mình. Thay vì đam mê kinh doanh, tăng thêm giá trị cho khách hàng và đem lại hạnh phúc cho người tiêu dùng, chúng ta lại kinh doanh theo các tiêu chuẩn rập khuôn: lợi nhuận, quy mô, doanh thu, số lượng các công ty niêm yết, tích lũy tài sản ròng, các loại nhà ở và xe ô tô.

Tôi hoàn toàn không phản đối những giá trị này. Nhưng tôi tin rằng các giá trị cá nhân không dừng lại ở đây. Các giá trị cá nhân chủ yếu đến từ trái tim của một người. Cuộc sống của tôi, liệu tôi đã sống hữu ích? Tôi đã sống một cuộc sống có ý nghĩa hay chưa?

Tất nhiên là các doanh nhân theo đuổi lợi nhuận. Tuy nhiên, một số người lấy tiền là mục tiêu tối cao, trong khi những người khác sử dụng tiền chỉ như một công cụ để đạt được mục tiêu cá nhân của họ.

Các doanh nghiệp ở nước ngoài, dù lớn hay nhỏ, đều tập trung vào làm thế nào để kinh doanh cho tốt, thay vì tập trung vào làm thế nào để cho chúng lớn hơn. Chẳng hạn như Đức, hiện có rất nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ có từ hàng chục đến hàng trăm ngàn nhân viên. Các công ty này đã hoạt động hàng trăm năm nay. Họ vẫn giữ các đặc tính độc đáo của mình. Các công ty lớn phụ thuộc vào họ.

Chuyển đổi và thành công

Vậy, ý nghĩa của sự thành công đối với một doanh nghiệp là gì? Có tiêu chuẩn nào không?

Cá nhân tôi nghĩ rằng không có tiêu chuẩn. Thành công hay thất bại phụ thuộc vào bản thân bạn. Trong các tiêu chuẩn mới, các doanh nghiệp của chúng ta cần phải biến đổi. Các doanh nhân cần phải thay đổi cách suy nghĩ của họ, thoát khỏi cách tư duy cơ hội và thiết lập thế giới nội tâm của riêng mình.

Chỉ sau khi bạn chuyển đổi các giá trị bản thân từ các tiêu chí bên ngoài sang thế giới nội tâm, bạn sẽ có thể đổi mới và tạo ra giá trị. Lợi nhuận là kết quả tự nhiên của việc tạo ra giá trị.

Tạo ra giá trị là gì?

Đầu tiên, bạn đưa ra thị trường một sản phẩm hay dịch vụ mới chưa từng có trước đây. Trước khi có Apple, không hề có điện thoại thông minh. Apple đã phát minh ra điện thoại thông minh. Thứ hai, bạn cung cấp cho thị trường các sản phẩm và dịch vụ hiện tại với chi phí thấp hơn, chi phí thấp hơn một cách bền vững. Nếu bạn tạo ra giá trị thì lợi nhuận chỉ là vấn đề thời gian!

Phát triển kinh doanh tốt không chỉ đơn giản là kiểm soát chi phí, bởi bạn cũng sẽ có thể tăng giá. Nó dựa trên sự sáng tạo, sản phẩm, dịch vụ và công nghệ khác biệt. Sản phẩm, dịch vụ và công nghệ khác biệt sẽ phân biệt các doanh nhân.

Như chúng ta đã biết, nền kinh tế đã bước vào một giai đoạn của chuẩn mực mới. Chúng tôi có thể giúp các doanh nghiệp tiến nhập vào tiêu chuẩn mới sớm hơn. Tiêu chuẩn mới này được đánh dấu bằng việc nghiên cứu và sáng tạo và được dựa trên các giá trị cá nhân.

Hứa Tiểu Niên

Bản đăng trên Đại Kỷ Nguyên tiếng Anh là bản dịch tóm tắt về một bài thuyết trình có chủ đề “New Norm of Economics and Enterprises” (Tạm dịch: Tiêu chuẩn mới của Kinh tế và Doanh nghiệp) được đưa ra tại Ruyi China Fashion Forum năm 2015. Xu Xiaonian là một giáo sư kinh tế và tài chính tại Trường Kinh doanh Quốc tế Trung Quốc-Châu Âu (China-Europe International Business School).

Tâm Minh biên dịch