Kinh doanh xuất nhập khẩu khó khăn, việc tìm kiếm được đơn hàng đã khó, khi xuất khẩu thì bị hãng tàu ép giá, hải quan gây khó đủ đường… Trung bình doanh nghiệp xuất nhập khẩu phải chi khoảng 15 triệu đồng phí ngoài cho các khâu làm thủ tục hải quan với mỗi lô hàng xuất khẩu…là những thông tin được nhiều đại diện doanh nghiệp, hiệp hội nêu công khai với đại diện Bộ Công Thương.

Nhiều chi phí ngoài luồng nên hàng Việt Nam khó cạnh tranh

Ngày 14/1, tại Hà Nội, Bộ Công Thương đã chủ trì Hội nghị “Nâng cao năng lực cạnh tranh thông qua kết nối doanh nghiệp xuất nhập khẩu và Hiệp hội chủ hàng.”

Bức xúc vì thói nhũng nhiễu, đòi ăn chặn của cán bộ cơ quan quản lý nhà nước, đại diện Công ty Cổ phần Bột giặt và Hóa chất Đức Giang đề nghị Bộ Công Thương làm việc với Tổng cục Hải quan và Chi cục Hải quan ở Hải Phòng để can thiệp hỗ trợ doanh nghiệp không phải trả những “chi phí ngoài” khi làm thủ tục xuất khẩu hàng.

Theo vị này, doanh nghiệp xuất khẩu rất nỗ lực mới tìm kiếm được các hợp đồng nhưng khi xuất khẩu buộc phải trả những khoản tiền “không có hóa đơn” khiến chi phí của doanh nghiệp đội lên khá nhiều. Tính trung bình doanh nghiệp phải chi khoảng 15 triệu đồng phí ngoài cho các khâu làm thủ tục hải quan cho mỗi lô hàng xuất khẩu.

Mỗi lô hàng khi nhập hay xuất khẩu, khi làm tờ khai hải quan ở cảng Đình Vũ ngoài thu phí cảng biển, chúng tôi phải trả thêm hơn 100 nghìn đồng/container tiền “phí kiểm tra tờ khai” với mỗi lô hàng nhỏ. Với những lô hàng lớn, khoảng 7.000 – 8.000 tấn, doanh nghiệp phải trả thêm 6,5 triệu đồng tiền phí ngoài. Trước đây, hàng chúng tôi xuất khẩu đi thường bị xếp vào luồng đỏ (bị kiểm tra), mỗi lần như vậy lại phải mất thêm 5 triệu đồng nữa. Chúng tôi cũng đã phải gửi công văn lên Bộ Công Thương, Tổng cục Hải quan đề nghị can thiệp,” vị này cho biết.

Trong khi các hãng tàu ngoại o ép tăng giá

Phó Chủ tịch Hiệp hội Dệt may Việt Nam, Đặng Phương Dung nói, doanh nghiệp Việt Nam đa phần đều tập trung làm sao tìm kiếm thị trường, tăng quản lý giảm giá thành, chất lượng, tăng lợi nhuận và ít để ý đến vấn đề cước vận tải giao nhận.

Đa số doanh nghiệp Việt Nam là nhỏ và vừa nên nhận thức còn hạn chế, chỉ khi các loại thuế, phí bị chủ tàu nước ngoài tăng lên một cách bất hợp lý thì mới ngỡ ngàng tìm đến hiệp hội để kêu lên các cơ quan nhà nước.

Cũng theo bà Dung, các doanh nghiệp đang bị o ép đủ kiểu. Mỗi chủ hàng đặt ra loại khác nhau, các loại phí chỉ có điểm chung là giá cao. Như với hàng dệt may, so với các năm trước, một container 40 feet từ Hải Phòng đi châu Âu chi phí trên 2.000 USD. Giờ tiền cước vận chuyển chỉ có 700 USD, nhưng DN phải trả hàng loạt chi phí vô lý khác như: phí cân bằng container… khiến chi phí đội lên rất nhiều.

Hiện vai trò của Hiệp hội chủ hàng trong việc giúp đỡ hội viên vẫn còn mờ nhạt, chưa nói lên được tiếng nói của các hội viên trong việc lấy lại sự minh bạch và công bằng trong hoạt động xuất nhập khẩu,” bà Dung nói.

Theo ông Ngô Thanh Minh, Phó Chủ tịch Hiệp hội chủ hàng Việt Nam, dù chỉ có 30 hãng tàu lớn của nước ngoài đang hoạt động tại Việt Nam nhưng các chủ tàu này đã chiếm tới 90% thị phần vận tải biển của Việt Nam. Các doanh nghiệp trong nước chỉ chiếm 10%.

Thời gian qua nhiều hãng đã “bắt tay” nhau để tăng giá cước vận chuyển thậm chí là cả phụ phí gây bức xúc cho người gửi hàng. Thực tế có những doanh nghiệp trong lĩnh vực thủy sản, để xuất khẩu 200 container đã phải trả thêm 4 tỷ đồng/tháng, chưa kể doanh nghiệp gửi hàng còn phải chịu từ 15-20 kiểu phí do chủ tàu tự ý đặt ra.

Cuộc họp đã đưa ra nhiều thông tin để Bộ Công thương thấy được tình hình khó khăn bộn bề của doanh nghiệp, muốn nâng cao năng lực cạnh tranh thì cần phải giảm được tham nhũng, giảm được chi phí “bôi trơn”, giảm được chi phí vận tải. Nhưng cũng chỉ những doanh nghiệp nhà nước lớn mới dám nói ra sự thật, còn những doanh nghiệp tư nhân, doanh nghiệp nhỏ thì không dám nói vì sợ trù úm. Nhưng nói ra rồi, Bộ Công thương có giải quyết được không?

Thành Long tổng hợp

Xem thêm: