Trong bối cảnh giá dầu liên tục lao dốc, giá bình quân năm 2015 chỉ còn 54,5 USD/thùng, so với mức giá trung bình của 4 năm trở lại đây (112,1 USD/thùng) thì dầu đã giảm 57,6 USD/thùng, tương đương giảm 51,4% so.

Điều này khiến tình hình tài chính của các doanh nghiệp chủ lực trong ngành dầu khí như Vietsovpetro, PVEP khó khăn, lợi nhuận sụt giảm, nếu giá tiếp tục xuống thì có nguy cơ đình trệ.

Năm 2015 PVN nộp ngân sách 115 nghìn tỷ đồng

Ông Nguyễn Quốc Khánh, quyền Chủ tịch HĐTV kiêm Tổng giám đốc Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PVN) phát biểu tại hội nghị tổng kết công tác 2015 của PVN ngày 9/1, cho biết do giá dầu lao dốc từ tháng 10/2014 đến nay, đã ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất kinh doanh và giảm nguồn thu của tập đoàn và các đơn vị thành viên, đặc biệt là các đơn vị tìm kiếm, thăm dò, khai thác dầu khí.

Năm 2015, PVN đạt ở mức cao về sản lượng khai thác, với tổng sản lượng khai thác quy dầu đạt 29,42 triệu tấn, vượt 10,6% kế hoạch. Trong đó khai thác dầu thô đạt 18,5 triệu tấn, khai thác khí đạt 10,67 tỉ mét khối, là năm có sản lượng khai thác đạt mức cao nhất kể từ trước đến nay, tuy nhiên, do ảnh hưởng giá dầu nên các chỉ tiêu tài chính đều ở mức khiêm tốn.

Doanh thu năm 2015 toàn PVN đạt 560,1 nghìn tỉ đồng, nộp ngân sách 115 nghìn tỉ đồng, lợi nhuận đạt 32,1 nghìn tỉ đồng, tỉ suất lợi nhuận sau thuế/vốn chủ sở hữu bình quân (ROE) năm 2015 đạt 8,2%.

Các doanh nghiệp khó khăn mất cân đối tài chính

Nếu giá dầu tiếp tục giảm sâu, nhiều DN dầu khí đang khai thác sẽ không bù đắp được chi phí dẫn đến thua lỗ. Đồng thời cũng không cân đối được tài chính để tiếp tục đầu tư tìm kiếm thăm dò.

Năm 2015, Liên doanh Việt- Nga Vietsovpetro (VSP) mất cân đối hơn 200 triệu USD, buộc phải lấy từ nguồn sản xuất để đầu tư các dự án vì theo Nghị định liên Chính phủ VSP được để lại 35% lợi nhuận để đầu tư tìm kiếm, thăm dò, nhưng do giá dầu hạ không đủ trang trải chi phí.

Phía Việt Nam đã thống nhất đề nghị phía Nga tăng phần giữ lại cho liên doanh lên 45% thì mới tránh thua lỗ. Tương tự, Tổng Công ty Thăm dò Khai thác dầu khí – đơn vị chủ lực “xương sống” của PVN cũng đang vướng cơ chế tài chính theo Nghị định 71 của Chính phủ dẫn đến không có vốn cho hoạt động đầu tư tìm kiếm, thăm dò. PVEP đã phải sử dụng 180 triệu USD đầu tư cho khâu tìm kiếm, thăm dò dầu khí, nhưng với tình hình giá dầu dự báo tiếp tục giảm trong năm 2016 thì để thu xếp khoảng 250 triệu USD đối với PVEP là một thách thức.

Với lĩnh vực dịch vụ dầu khí, dự báo lợi nhuận sẽ còn giảm tới 40-45% do các công ty dầu khí gặp nhiều khó khăn, không cân đối được vốn để đầu tư tìm kiếm, thăm dò và phát triển mỏ.

Giá dầu giảm xuống dưới 30 USD/thùng thì PVN sẽ nguy hiểm

PVN cho biết: Theo tính toán, nếu giá dầu giảm xuống hơn 30 USD/thùng, lĩnh vực dịch vụ giảm 40-45% khối lượng công việc, các dự án dự kiến sẽ triển khai hoặc đang triển khai sẽ phải xem xét lại. Chẳng hạn, các giàn khoan của Tổng Công ty Khoan và Dịch vụ khoan dầu khí (PVD), tàu dịch vụ PTSC có nguy cơ không có việc làm, lĩnh vực cơ khí dầu khí cũng chịu ảnh hưởng do giảm các các giàn khoan đóng mới…

Theo tính toán của PVN, hiện giá thành khai thác tại các mỏ dầu trong nước là 49,6 USD/thùng; các mỏ ở nước ngoài là 37,2 USD/thùng. Như vậy, nếu giá dầu hiện tại đang ở mức dưới 35 USD/thùng thì chỉ có 4 mỏ ở Việt Nam có khả năng có lãi. Đó là mỏ Bạch Hổ, lô 05-1 bể Cửu Long của VSP, các mỏ liên danh Hoàng Long- Hoàn Vũ và mỏ Rạng Đông của Cty dầu khí Việt- Nhật (JVPC). Các dự án mới triển khai trong năm 2016 như dự án khai thác mỏ Cá Rồng, đường ống nối từ mỏ Cá Rồng sang khu vực Nam Côn Sơn, dự án khí lô B và mỏ Cá Voi Xanh chắc chắn sẽ bị ảnh hưởng, dẫn đến chậm tiến độ đưa vào khai thác.

Cần thoái vốn đầu tư dàn trải, lãng phí, kém hiệu quả

Cũng tại hội nghị, nhiều đơn vị của PVN cho biết đang gặp nhiều khó khăn, như liên doanh Vietsovpetro mất cân đối tài chính 200 triệu USD, Tổng công ty Thăm dò khai thác dầu khí gần như không có lãi, các doanh nghiệp dịch vụ dầu khí bị giảm doanh thu, một số giàn và tàu dịch vụ có nguy cơ không có việc làm…

Ông Lê Mạnh Hùng, phó tổng giám đốc PVN, thừa nhận PVN đã đầu tư trải dài với các dự án quy mô từ nhỏ đến trung bình ở nhiều nơi nên chi phí cao so với các đối thủ trong khu vực đầu tư tập trung.

Chẳng hạn, Nhà máy xơ sợi Đình Vũ (Hải Phòng) đặt rất xa thị trường tiêu thụ và nơi cung cấp nguyên liệu nên chi phí vận chuyển cao hơn tới 50 USD/tấn.

Tuy nhiên, theo ông Hùng, ngoài việc cắt giảm chi phí khoảng 60.000 tỉ đồng, PVN cũng đã tối ưu chương trình khai thác, hầu hết các mỏ tập đoàn này đang khai thác đều chỉ có giá thành trung bình 24,4 USD/thùng, giảm trên 12 USD/thùng 
so với kế hoạch.

Thành Long

Xem thêm: