Sau khi gần như không tăng vào tháng 8 do sức cầu yếu trong “tháng cô hồn”, giá tiêu dùng tại Việt Nam bất ngờ tăng mạnh trong tháng 9, một phần nguyên nhân là do học phí tăng ngay vào năm học mới.

Tổng cục Thống kê cho biết Chỉ số giá tiêu dùng (CPI) của Việt Nam trong tháng 9 tăng 0,54% so với tháng trước. Đây là mức tăng mạnh thứ hai kể từ đầu năm 2016, chỉ sau mức tăng 0,57% ghi nhận trong tháng 3, và bằng với tốc độ tăng của tháng 5.

Diễn biến CPI qua các tháng. Nguồn: GSO
Diễn biến CPI qua các tháng. Nguồn: GSO

Trong số 11 nhóm hàng hóa tính CPI có tới 10 nhóm tăng giá, cao nhất là nhóm giáo dục với 7,19%. Điều này là do từ tháng 9, đồng loạt 53 tỉnh thành trên cả nước tăng học phí theo lộ trình của Chính phủ. Ngoài ra, nhu cầu mua sắm sách vở và các dụng cụ học tập vào đầu năm học mới cũng tăng, khiến nhóm này đóng góp 0,42% vào mức tăng chung của CPI.

Giao thông là nhóm hàng tăng mạnh thứ hai với mức 0,55%, khi mặt hàng xăng dầu được điều chỉnh tăng vào ngày 19/8/2016 và ngày 5/9/2016.

Một số nguyên nhân khác khiến CPI tăng mạnh trong tháng này là hợp đồng xuất khẩu 150.000 tấn gạo cho Philippines, thời tiết mưa nhiều khiến giá rau xanh tăng, hay nhu cầu mua sắm quần áo, mũ nón, giày dép cho năm học mới khiến chỉ số nhóm này tăng.

Chỉ số CPI đã tính đến tháng 9 đã tăng 3,14% so với đầu năm 2016 và tăng 3,34% so với cùng kỳ năm trước.

Lạm phát cơ bản (tức CPI không tính giá lương thực, thực phẩm tươi sống, năng lượng và các mặt hàng do nhà nước quản lý như dịch vụ y tế và dịch vụ giáo dục) lại giảm 0,36% trong tháng 9 so với tháng trước và tăng 1,85% so với cùng kỳ năm 2016.

Hai mặt hàng không được tính vào chỉ số CPI là vàng và USD tiếp tục diễn biến trái chiều trong tháng 9. Giá vàng giảm 0,36%, trong khi giá đồng bạc xanh lại tăng 0,07% so với tháng trước.

Theo đại diện Tổng cục Thống kê, do Chính phủ đặt mục tiêu CPI tăng 5% trong năm nay, trong khi 9 tháng đầu năm tăng 3,14%, nên vẫn còn dư địa để đạt mục tiêu.

Hạo Nhân