Hình phạt time-out là hình phạt nhẹ với mục đích giúp trẻ trở nên bình tĩnh, nhận thức đúng về hành vi của mình. Phương pháp này tỏ ra khá hiệu quả với các bé hiếu động và tinh nghịch, nhưng rất cần đến sự kiên nhẫn của phụ huynh.

Phương pháp time-out là gì?

Time-out là phương pháp dạy con không đòn roi, mục đích của hình phạt này là tách trẻ ra khỏi tình huống gây phiền nhiễu. Điều này giúp bé trấn tĩnh, suy nghĩ về những việc đã làm và tự rút ra bài học để không tiếp tục phạm lỗi. Bạn có thể áp dụng phương pháp này với trẻ từ 3–5 tuổi, khi trẻ bắt đầu có nhận thức căn bản giữa đúng – sai.

Thực tế là cách phạt úp mặt vào tường, phạt quỳ gối hay phạt đứng trong góc nhà mà nhiều gia đình Việt đang áp dụng cũng tương tự như hình phạt time-out.

Nguyên tắc khi áp dụng hình phạt time-out

Khi đang chịu phạt, bé không được phép trò chuyện với bất cứ ai, không được làm gì kể cả việc đi vệ sinh hay uống nước. Time-out giống như một hình thức cô lập trẻ trong thời gian ngắn, mang ý nghĩa là nếu phạm lỗi, con sẽ bị phạt và không được chơi với ai, kể cả đồ chơi.

Khi áp dụng hình thức time-out hay cách dạy con không đòn roi, bạn phải thật kiên nhẫn vì cách dạy con này tốn khá nhiều thời gian. Theo một số bậc cha mẹ chia sẻ, cách dạy con không đòn roi này rất hữu ích trong việc uốn nắn những hành vi chưa đúng chuẩn của trẻ.

Cách thực hiện hình phạt time-out

Khi áp dụng hình phạt time-out đối với trẻ, bạn nên:

1. Răn đe và cảnh báo trước thật cụ thể

Nếu bé quấy nhiễu, bạn không nên phạt con ngay mà hãy răn đe và cảnh báo trước cho bé hiểu nếu còn tiếp tục hành vi này, con sẽ bị phạt. Nếu sau 2 lần răn đe mà trẻ vẫn tiếp tục, bạn hãy nghiêm khắc thông báo: con phải bị phạt và đưa bé vào chỗ đã được quy định trước. Trường hợp bạn đưa ra lời cảnh báo và bé biết dừng lại đúng lúc, đừng ngại ngần khen ngợi trẻ.

Nếu trẻ đưa ra lời xin lỗi hay khóc lóc sau khi bạn đã tuyên bố con phải chịu phạt, bạn không nên chấp nhận. Hãy nghiêm khắc yêu cầu trẻ thực hiện hình phạt.

2. Thời gian chịu phạt

Thời gian bị phạt nên tính theo phút, mỗi một tuổi tương ứng với 1 phút chịu phạt. Bạn nên dùng đồng hồ đếm ngược để theo dõi thời gian chịu phạt của bé. Nếu hết thời gian phạt, bé lại lặp lại hành vi cũ, bạn cần nói rõ với con rằng mình không chấp nhận hành vi không đúng này của trẻ và phạt con lại từ đầu.

Lưu ý là số lần phạt trong ngày không nên nhiều quá (khoảng 20 lần) sẽ ảnh hưởng đến tâm lý trẻ.

Trong thời gian bị phạt, nếu bé tự ý rời vị trí hoặc tìm mọi cách để gây chú ý, bạn chỉ nên giữ im lặng và tỏ thái độ nghiêm khắc, đưa trẻ về chỗ phạt và tính giờ lại từ đầu.

3. Vị trí chịu phạt

Vị trí để thực thi hình phạt time-out cần chọn nơi càng ít người qua lại càng tốt, không có đồ chơi, truyện tranh, tivi, không có cửa sổ nhìn ra bên ngoài, không gần chỗ nằm của thú cưng… Mục đích là làm cho trẻ chán với vị trí này và buộc phải suy nghĩ về những gì được nhắc nhở để từ đó tự điều chỉnh hành vi cho phù hợp.

Nếu ở nơi công cộng, bạn cần đưa con đến chỗ ít người qua lại để phạt con nhưng không quên để mắt đến con.

4. Kết thúc hình phạt

Khi thời gian chịu phạt kết thúc, bạn cần nói chuyện với bé nhằm nói rõ về việc tại sao con bị phạt, làm thế nào để lần sau không bị phạt, hỏi trẻ về việc tại sao bé lại quấy phá…

Đừng quên khen ngợi nếu sau thời gian chịu phạt, bé có những hành động hoặc thái độ tích cực.

Một số lưu ý trước khi áp dụng time-out

Trước khi bạn áp dụng bất cứ hình phạt nào thì bạn cần hiểu rõ tại sao trẻ lại không nghe lời. Có rất nhiều nguyên nhân, đôi khi không phải do trẻ bướng bỉnh mà có rất nhiều lý do khách quan. Hiểu rõ nguyên nhân có thể giúp bạn giải quyết vấn đề một cách tích cực hơn:

Trẻ không nghe lời vì trẻ thật sự không nghe thấy bạn nói gì. Ở trường hợp này thì bạn hoàn toàn có thể giải quyết bằng cách lặp lại câu nói. Nếu trường hợp này xảy ra thường xuyên thì bạn nên cho trẻ kiểm tra về thính lực.

Trẻ không hiểu những gì bạn nói. Chúng ta thường đưa ra cho trẻ những lời giải thích dài dòng về những gì bố mẹ muốn con làm, nhưng các bậc phụ huynh lại quên mất rằng não của trẻ hoạt động khác với chúng ta. Đặc biệt là đối với trẻ nhỏ, quá nhiều thông tin bạn đưa ra có thể làm trẻ không xử lý kịp. Trong trường hợp này, trẻ phớt lờ vì trẻ không hiểu mà thôi, hãy cố gắng nói đơn giản hơn, ngắn gọn và đủ ý.

Trẻ không nghe lời vì trẻ thật sự không muốn. Có đôi khi bạn mong muốn trẻ làm một điều gì đó như bắt trẻ ra về khi đang chơi với bạn, bắt trẻ đi ngủ nhưng trẻ lại phớt lờ bạn thì hãy hiểu rằng có những lúc trẻ thật sự không muốn chứ không phải là ương bướng. Hãy thừa nhận cảm xúc của con và nhẹ nhàng giải thích cho trẻ hiểu là bạn cũng hiểu cảm giác của trẻ nhưng nếu làm theo lời bố mẹ thì sẽ tốt cho con hơn. Hãy kiên nhẫn giải thích.

Nếu sau khi đã loại bỏ những nguyên nhân trên hoặc bạn đã cố gắng làm tất cả mọi điều phía trên thì bạn có thể thử với hình phạt time-out.

Trần Phong (TH)

Có thể bạn quan tâm:

videoinfo__video3.dkn.tv||9e309e4c9__

Ad will display in 09 seconds