Chính phủ vừa ban hành Quyết định số 2545/QĐ-TTg phê duyệt đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt tại Việt Nam giai đoạn 2016 – 2020.

Mục tiêu

Nhằm đẩy mạnh và phát triển các hình thức giao dịch điện tử, thanh toán thẻ ngân hàng, thanh toán hóa đơn các dịch vụ thường ngày.

Cuối năm 2020, Việt Nam sẽ có 300.000 thiết bị chấp nhận thẻ POS được lắp đặt với số lượng giao dịch đạt khoảng 200 triệu giao dịch/năm. Mục đích là để tỷ trọng tiền mặt trên tổng phương tiện thanh toán phải giảm xuống thấp hơn 10%, nâng dần số lượng, giá trị giao dịch thanh toán thẻ qua các thiết bị chấp nhận thẻ.

Theo kế hoạch tổng thể phát triển thương mại điện tử giai đoạn 2016-2020, Việt Nam sẽ đạt:

  • 100% các siêu thị, trung tâm mua sắm và cơ sở phân phối hiện đại có thiết bị chấp nhận thẻ và cho phép người tiêu dùng thanh toán không dùng tiền mặt khi mua hàng;
  • 70% các đơn vị cung cấp dịch vụ điện, nước, viễn thông và truyền thông chấp nhận thanh toán hóa đơn của các cá nhân, hộ gia đình qua các hình thức thanh toán không dùng tiền mặt;
  • 50% cá nhân, hộ gia đình ở các thành phố lớn sử dụng phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt trong mua sắm, tiêu dùng.

Thống kê tình hình sử dụng tiền mặt 

Theo thông tin từ báo Thanh niên, Viện Nghiên cứu phát triển thương mại Bộ Công thương vừa đưa ra con số người Việt sử dụng tiền mặt và thẻ để rút tiền mặt chiếm 85%, chỉ có 15% số người thanh toán bằng thẻ, trong đó, phần lớn ở đối tượng công nhân, người lao động.

thanh-toan-qua-the

Ảnh minh họa

Dù vậy, số liệu được Vụ thanh toán Ngân hành Nhà nước (NHNN) cho thấy, tỉ lệ tiền mặt trên tổng phương tiện thanh toán đang có xu hướng giảm dần. Từ 20,3% vào năm 2004, tỉ lệ người sử dụng tiền mặt cuối năm 2015 chỉ còn 11%. Dự báo, trong mấy năm tới, tỷ lệ này giảm thêm 1% là hoàn toàn có thể.

Ngoài ra, hiện số lượng thẻ các NH phát hành tính đến quý 2/2016 là 106 triệu thẻ, tăng gấp 3,48 lần so với cuối năm 2010. Trên toàn quốc có trên 17.330 ATM và hơn 240.660 POS được lắp đặt.

Chính phủ vừa phê duyệt đề án phát triển thanh toán không dùng tiền mặt tại VN giai đoạn 2016 – 2020 với mục tiêu đến cuối năm 2020 đưa tỷ trọng tiền mặt trên tổng phương tiện thanh toán ở mức thấp hơn 10%.

Theo ông Bùi Quang Tín, vấn đề ở đây không chỉ là tỷ lệ tiền mặt trong tổng phương tiện thanh toán giảm mà làm sao để thanh toán tiền mặt trong dân giảm xuống trong tổng phương tiện thanh toán.

Nguyên nhân việc thanh toán qua thẻ chưa phổ biến

Trong tâm lý người dân khi sử dụng hình thức thanh toán bằng tiền mặt, vì sợ gặp rắc rối khi máy quẹt thẻ không thanh toán được và cũng muốn có tiền mặt chi tiêu hàng ngày nên thói quen sử dụng tiền mặt của người dân vẫn chưa thể thay đổi triệt để một sớm một chiều.

Bên cạnh đó, phần lớn khách hàng ở khu vực nông thôn, miền núi chưa có hoặc ít sử dụng thẻ ATM nên vẫn “ưu tiên” hình thức thanh toán tiền điện trực tiếp.

Vì thế, để thực hiện mục tiêu trên, việc triển khai một số biện pháp hành chính kết hợp với khuyến khích về lợi ích kinh tế khi thanh toán điện tử được cho là khả thi.

zhho2vp5-1439543254974

Nếu phí tiền mặt cao gấp đôi phí thanh toán không dùng tiền mặt thì sẽ khiến người dân cân nhắc. Ảnh minh họa

Giải pháp: Để đạt được mục tiêu, đề án xây dựng và ban hành một số cơ chế, chính sách phù hợp, khuyến khích thanh toán điện tử.

1. Tính phí

Đề án đề cập đến việc tăng phí giao dịch tiền mặt và giảm phí thanh toán bằng thẻ được áp dụng cho các giao dịch thanh toán liên ngân hàng. Với những tổ chức, cá nhân kinh doanh sử dụng tiền mặt nhiều trong thanh toán, cơ quan thuế nên áp dụng một mức phí nhất định nào đó trên doanh thu tiền mặt để hạn chế.

Đáng chú ý là quy định giao dịch mua bán bất động sản và những tài sản có giá trị lớn như ô tô, xe máy, tàu thuyền… không dùng tiền mặt.

Ủng hộ giải pháp này, ông Võ Tấn Hoàng Văn, Tổng giám đốc NH TMCP Sài Gòn (SCB), nhận xét khi thanh toán mua bán bất động sản, nhà xe… qua NH, giao dịch sẽ minh bạch hơn, cơ quan thuế sẽ kiểm soát được việc kê khai chính xác hơn, tránh thất thu thuế.

oto 4 cho nhap khau

Mua ô tô, xe máy… cũng phải thanh toán bằng thẻ ngân hàng. Ảnh minh họa

2. Đầu tư cơ sở hạ tầng

Theo lãnh đạo NHNN định hướng, trong 5-10 năm tới việc xây dựng kết cấu cơ sở hạ tầng về công nghệ thông tin tự động hóa ở hầu hết các quy trình nghiệp vụ ngân hàng và NHNN phải được hoàn thiện.

Đặc biệt, NHNN cần đưa ra lộ trình để các ngân hàng thương mại chuyển đổi thẻ từ sang thẻ chip gắn vi mạch điện tử (thẻ thông minh) để tăng cường bảo mật thông tin, chủ động phòng chống tội phạm thẻ, thời hạn là đến ngày 31/12/2020.

the

Thẻ chip. Ảnh minh họa

3. Hướng dẫn cách sử dụng thẻ thanh toán

TS Cấn Văn Lực, Giám đốc Trường đào tạo cán bộ NH TMCP Đầu tư và phát triển VN (BIDV) cho rằng việc thay đổi cách thanh toán là cần thiết nhưng cần có hướng dẫn cụ thể. Ví dụ quy định hạn mức bao nhiêu thì thanh toán qua hệ thống ngân hàng vì người dân có thói quen sử dụng tiền mặt quá lâu. Trong đó, khâu tuyên truyền cũng rất quan trọng.

the1_oiiu

Quẹt thẻ. Ảnh minh họa

Mặt khác, để đẩu mạnh thanh toán bằng thẻ, Chính phủ đang xem xét bổ sung quy định các tổ chức, cá nhân có hoạt động kinh doanh phải mở tài khoản thanh toán tại các tổ chức cung ứng dịch vụ thanh toán để thực hiện các giao dịch thanh toán; đồng thời ban hành quy định giao dịch mua bán bất động sản và những tài sản có giá trị lớn như ô tô, xe máy, tàu thuyền… thực hiện thanh toán bằng thẻ.

Khuyết điểm cần khắc phục

Thực tế, theo chuyên gia về ngân hàng bán lẻ, ông Trịnh Minh Thảo nhận định các giải pháp được đề ra cần được triển khai đồng bộ mới có thể phát huy tác dụng.

Hiện nay, hệ thống máy chấp nhập thẻ POS còn ít và phân bổ chưa hợp lý. Có nơi 4 – 5 máy của các NH khác nhau, có nơi không có máy nào. Hoặc, ở một số tỉnh thành, người dân đi đến 5 – 6 km mới có một điểm chấp nhận thẻ thì khó phát triển thanh toán không dùng tiền mặt.

Trao đổi với phóng viên, một lãnh đọa NHNN cho biết hạ tầng công nghệ, hạ tầng mạng cần phải được hiện đại hóa, đồng bộ và đặc biệt bảo mật, an ninh phải được nâng cao hơn nữa. Có như vậy, người dân mới thấy thoải mái thuận tiện, tin tưởng để thay đổi thói quen của mình. Qua đó, việc giảm tỷ lệ thanh toán tiền mặt xuống 10% là hoàn toàn khả thi.

Mai Nhi (TH)

Xem thêm:

Bài Liên Quan

Quảng Cáo:

loading...

Clip hay: