Theo Ban quản lý Vườn quốc gia Cát Tiên, tuyến đường hơn 18km sẽ lấy mất 11ha diện tích đất rừng, nhưng nếu không có đường thì các trạm kiểm lâm khó hỗ trợ nhau trong việc truy bắt lâm tặc, phòng chống cháy rừng.

Trong khi đó, UBND tỉnh Đồng Nai, Sở GTVT của tỉnh và người đứng đầu Khu Bảo tồn thiên nhiên văn hóa Đồng Nai cho rằng tuyến đường này chưa cần thiết, chưa mang tính cấp bách.

Bộ nói “có”

Dự án cải tạo, xây dựng đường giao thông trong VQG Cát Tiên gồm hai phần. Phần thứ nhất là cải tạo tuyến đường bên ngoài dẫn vào đường 5,5 km đã hoàn thành và đưa vào sử dụng.

Phần thứ hai là xây dựng đường tuần tra rừng từ Trạm Kiểm lâm Đà Cộ đến Trạm Kiểm lâm Đăk Lua dài 18,2 km đang chuẩn bị thực hiện. Đường rộng 3,5 m, lề hai bên rộng 1,25 m, cấp phối sỏi, nền đường lu lèn như các tuyến đường tuần tra đã có trong VQG. Tổng vốn đầu tư là 63 tỷ đồng từ ngân sách nhà nước, đến nay đã giải ngân hơn 20 tỷ đồng”, Giám đốc VQG Cát Tiên – ông Nguyễn Văn Diện cho hay trên báo Người Lao Động.

Ông Diện cho biết dự án đã được Bộ NN&PTNT phê duyệt từ năm 2013. Giám đốc VQG Cát Tiên cũng cho hay đã xin ý kiến của Sở GTVT Đồng Nai, được Sở này cho ý kiến là dự án bám sát theo quy hoạch được duyệt của tỉnh Đồng Nai. Vì vậy, dự án đã được cho triển khai.

Khi bắt đầu bước vào triển khai giai đoạn 2 (thuộc các tiểu khu 4,7,19 thuộc phân khu dịch vụ hành chính của VQG Cát Tiên) thì nhận được kiến nghị tạm dừng dự án từ phía UBND tỉnh Đồng Nai.

Giai đoạn 2 là làm đường với chiều dài hơn 18km, số vốn hơn 40 tỷ đồng (trong tổng kinh phí 62 tỷ đồng).

Dù dự án đang bị tạm dừng, nhưng hợp đồng cho nhà thầu hiện vẫn có hiệu lực. Từ tháng 8 đến tháng 9/2015, VQG Cát Tiên đã mở thầu gói thi công tuyến đường từ Trạm Kiểm lâm Đà Cộ đến Trạm Kiểm lâm Đăk Lua. Công ty Suối Hoa đã trúng thầu, dự kiến khởi công vào tháng 11/2015. “Nếu không sớm giải quyết, có thể VQG Cát Tiên sẽ phải đền hợp đồng cho nhà thầu”, Giám đốc VQG Cát Tiên cho hay.

Khảo sát tại khu vực dự kiến xây đường, ngày 23/12/2015. (Ảnh: nguoiduatin.vn)
Khảo sát tại khu vực dự kiến xây đường, ngày 23/12/2015. (Ảnh: nguoiduatin.vn)

Sở bảo “không”

Ông Lê Quang Bình – Phó Giám đốc Sở GTVT tỉnh Đồng Nai, người ký văn bản số 2356, ngày 7/6/2012, đã phản bác ý kiến của ông Diện. Ông Bình cho rằng văn bản đó là góp ý hồ sơ thiết kế cơ sở với những lưu ý về kỹ thuật xây dựng tuyến đường.

Câu ‘Dự án bám sát theo quy hoạch của tỉnh Đồng Nai và Nghị định 11/2010’ là chúng tôi lưu ý chủ đầu tư về hồ sơ thiết kế công trình chứ không phải nhận xét về dự án. Chúng tôi không hề nhận được văn bản hỏi ý kiến cũng như không có bất cứ góp ý nào về quy hoạch dự án cả!”, ông Bình cho hay trên báo Người Lao Động.

Về phía Bộ NN&PTNT, Bộ cho biết căn cứ pháp lý để phê duyệt dự án là Sở GTVT tỉnh Đồng Nai đã đồng thuận, vì dự án phù hợp quy hoạch giao thông của Đồng Nai.

Tuy nhiên, ông Nguyễn Thanh Đạm – Trưởng Phòng Kế hoạch Sở GTVT tỉnh Đồng Nai đã phản bác thông tin đồng thuận mà Bộ NN&PTNT đưa ra khi cho rằng quy hoạch giao thông trong VQG Cát Tiên không hề có trong quy hoạch hệ thống giao thông của tỉnh vì các khu rừng đặc dụng là hệ thống khép kín và chịu sự quản lý, điều hành của các bộ – ngành trung ương, Sở không can thiệp.

Theo dự kiến, tuyến đường dài hơn 18km là nối từ Trạm Kiểm lâm Đà Cộ đến Trạm Kiểm lâm Đăk Lua, chủ yếu nằm trên phân khu hành chính của vườn.

Đoàn khảo sát đi qua khu vực trảng cỏ ở Vườn quốc gia Cát Tiên, ngày 23/12/2015. (Ảnh: dongnai.gov.vn)

Người chịu trách nhiệm về Vườn Quốc gia Cát Tiên nói gì?

Trên báo Người Đưa Tin, ông Nguyễn Văn Diện – Giám đốc VQG Cát Tiên cho biết:

Con đường này được dự kiến thực hiện từ năm 2010, xuất phát từ mục đích chính là bảo vệ rừng.

Con đường này chạy dọc theo bờ sông Đồng Nai, không chọc thẳng vào rừng nguyên sinh. Phía trong đường là khu vực giàu tài nguyên, nơi diễn ra tình hình xâm nhập khai thác tài nguyên rừng diễn ra phức tạp. Trong 5 năm đã xảy ra 320 vụ, với 276 người vi phạm, có 143 vụ không bắt được đương sự, có 6 vụ xử lý hình sự, 22 bị can. Nếu không có đường thì các trạm không hỗ trợ được cho nhau trong bảo vệ rừng, PCCC rừng. Nếu đi đường sông sẽ không có động cơ nhanh, không bí mật được, hiệu quả sẽ thấp.

Con đường đi qua phần lớn các trạng thái đất trống, lồ ô, tre, cây bụi, không hủy hoại rừng, và lại diện tích rất nhỏ (0,24% diện tích phân khu dịch vụ hành chính), do đó không chia cắt giữa rừng tự nhiên và sông Đồng Nai, không ảnh hưởng tới việc sinh hoạt của thú rừng.

Hiện nay, quy chế bảo vệ di sản cũng khác quy chế rừng đặc dụng và chưa thống nhất. Ví dụ tại VQG Cát Tiên, các chuyên gia khuyến cáo đây là di sản thì không được tác động như cày xới, cải tạo cảnh quan, bãi cỏ, trồng rừng, nhưng thực tế chúng ta đã làm điều đó, và thấy tốt hơn.

Nhận định từ khảo sát thực địa 

Bộ NN&PTNT cam đoan việc mở đường không và nhất là không ảnh hưởng đến việc xây dựng hồ sơ đề cử di sản thiên nhiên thế giới của VQG Cát Tiên.

Trước câu trả lời của Bộ, ngày 23/12, một cuộc khảo sát thực địa được thực hiện tại một số địa điểm dự kiến tuyến đường đi qua, theo Cổng thông tin điện tử tỉnh Đồng Nai cho hay.

Ông Đặng Hồng Tăng, Phó giám đốc Sở NN&PTNT chủ trì buổi khảo sát cho biết: Mục đích chuyến khảo sát nhằm đánh giá trạng thái rừng và đất lâm nghiệp mà dự án đi qua làm cơ sở để UBND tỉnh Đồng Nai quyết định ủng hộ hay không ủng hộ dự án.

Theo ghi nhận của báo Người Lao Động, từ điểm cuối dự án là Trạm Kiểm lâm Đăk Lua (địa phận xã Đăk Lua, huyện Tân Phú, tỉnh Đồng Nai), hơn 5 km theo hướng tuyến của đường tuần tra dự kiến mở là khu vực cực kỳ khó đi vì chỉ có vài đoạn đường mòn, một số đoạn phải phát rừng để đi. Đường lầy lội, có nhiều gai và vắt. Hơn 5 km đoàn khảo sát đi qua là hình thái rừng tre nứa lồ ô xen lẫn gỗ, đoạn rừng này vẫn còn khá nhiều cổ thụ, cây gỗ quý như bằng lăng, dầu bóng…

Đoạn đường dự kiến mở có nhiều cây gỗ cổ thụ. (Nguồn: vnexpress.net)
Đoạn đường dự kiến mở có nhiều cây gỗ cổ thụ. (Nguồn: vnexpress.net)

Sau đó, đoàn vượt sông Đồng Nai bằng xuồng qua xã Đạ Lây, huyện Đạ Tẻ, tỉnh Lâm Đồng để đi đường bộ và vượt sông Đồng Nai một lần nữa để qua Trạm Kiểm lâm Đạ Lăk (huyện Tân Phú) rồi về Trạm Kiểm lâm Đà Cộ bằng đường sông.

Nếu mở tuyến đường bộ, lực lượng kiểm lâm phản ứng nhanh hơn với thông tin có người vào rừng trái phép cũng như đỡ nguy hiểm cho anh em vào mùa mưa lũ, đã từng có 3 kiểm lâm bị thiệt mạng khi qua sông vào mùa mưa lũ”, ông Trần Văn Bình – Hạt phó Hạt Kiểm lâm VQG Cát Tiên cho biết.

Bài học “mất” Di sản Thế giới năm 2013

Năm 2013, VQG Cát Tiên từng “mất” Di sản Thế giới vì thủy điện. Đơn vị thẩm định của UNESCO – IUCN – đã từ chối công nhận là di sản thiên nhiên thế giới với lý do tóm tắt là “Khu vực đề cử không đáp ứng các tiêu chuẩn di sản thế giới” và nhất là “không đáp ứng các yêu cầu liên quan đến quản lý, bảo vệ, đảm bảo tính toàn vẹn”, theo Vnepxress.

Bản đánh giá kỹ thuật của IUCN xác định hai dự án thủy điện dự kiến xây dựng trên sông Đồng Nai được liệt vào nhóm các mối đe dọa tiềm tàng đến chính khu vực đề cử dù dự án không nằm trong vùng đề cử. Theo IUCN, đó là sự đe dọa tiềm tàng đối với tính toàn vẹn của hệ sinh thái và đa dạng sinh học của VQG Cát Tiên.

Phan A tổng hợp

Xem thêm:

Bài Liên Quan

Quảng Cáo:

loading...

Clip hay: