Sáng nay 23/5, tổng thống Mỹ Barack Obama khởi động chuyến thăm Việt Nam 3 ngày. Chuyến đi này có mục tiêu siết chặt quan hệ ngoại giao với một nước cựu thù và thiết lập một mắt xích quan trọng trong thế “tái cân bằng” chiến lược hướng về châu Á để đối trọng với sự gia tăng ngày càng mạnh mẽ của Trung Quốc trong khu vực.

Bốn thập kỷ sau khi Mỹ rút quân khỏi Sài Gòn, kết thúc một trong những cuộc chiến gây chia rẽ nhất trong lịch sử nước Mỹ, hai thập kỷ sau khi tổng thống Clinton nối lại quan hệ với Việt Nam, ông Obama đặt chân đến Hà Nội với sứ mệnh mang đến sự gắn kết hơn nữa giữa hai nước, cả về kinh tế và quân sự.

Reuters nhận định việc tổng thống Mỹ có mặt ở một nước 3 ngày là hiếm gặp, điều này nhấn mạnh tầm quan trọng mà ông Obama đặt trong việc nâng tầm quan hệ với Hà Nội. Trước chuyến đi, có nhiều áp lực lên ngài tổng thống về việc bãi bỏ hoàn toàn lệnh cấm vận vũ khí, một trong những rào cản chính trong quan hệ với Việt Nam còn lại từ thời chiến tranh lạnh.

Động thái này biểu hiện cho mong muốn thắt chặt mối quan hệ quân sự với Hà Nội mà nếu trở thành sự thực, có thể kiến Bắc Kinh tức giận. Hầu hết quan chức cấp cao chính quyền Washington đều đồng thuận rằng ít nhất Hoa Kỳ nên nới lỏng lệnh cấm vì Việt Nam cần vũ khí tiên tiến để ứng phó trước một Trung Quốc ngày càng hung hăng.

Về phần mình, Hoa Kỳ từ lâu cũng muốn cân bằng lực lượng trên Biển Đông, trước thế và lực đang lên của Trung Quốc và muốn tìm kiếm đối tác. Tại Đông Nam Á, Việt Nam được xem là có ‘vai trò quan trọng nhất’ trong mắt Washington trong chính sách cân bằng Á châu, đối trọng với Bắc Kinh.

Ông Obama đến Việt Nam chỉ vài ngay sau sự cố 2 phi cơ chiến đấu của Trung Quốc bay chặn đầu một máy bay trinh sát của Mỹ trên biển Đông.

Mỹ nói họ bay trên vùng biển quốc tế, tuy nhiên Bắc Kinh sau đó ra thông báo yêu cầu Mỹ chấm dứt ngay lập tức các hoạt động tuần tra tương tự nếu không muốn các sự cố như trên tiếp diễn.

Evan Medeiros, cố vấn châu Á hàng đầu của ông Obama nói việc ông Obama có mặt ở Việt Nam và châu Á lần này “gửi một tín hiệu quan trọng tới Trung Quốc về chiến lược hoạt động của Mỹ ở khu vực và quan ngại ngày càng lớn về cách hành xử của Trung Quốc”.

Hướng đến mục tiêu lâu dài

Thăm Việt Nam trong những tháng cuối cùng của cương vị người đứng đầu Nhà Trắng, nhiều người hoài nghi về khả năng tạo ra thay đổi rộng lớn trong quan hệ với Việt Nam mà ông Obama có thể mang lại.

Từ Hoa Kỳ, Giáo sư Ngô Vĩnh Long tại Đại học Maine nói với BBC ông tin rằng Tổng thống Obama sẽ hướng tới mục tiêu lâu dài trong quan hệ Mỹ – Việt hơn là những vấn đề ‘chính trị nhất thời, và không như nhiều người suy đoán, đây là một chuyến đi rất quan trọng.

Tiến sỹ Đinh Hoàng Thắng, Giám đốc Trung tâm Thông tin và Hợp tác Quốc tế, Viện Nghiên cứu Phát triển (VIDS), nói với BBC:

Bởi vì các vị có nói là ông Obama sang cuối nhiệm kỳ có sao không, thì tôi nghĩ chiến lược, chính sách của Mỹ đối với Việt Nam là nhất quán, đảng Cộng hòa hay Dân chủ lên, nếu có khác nhau, chỉ khác nhau về sắc thái, chứ còn về mặt chiến lược là sự nhất quán”.

Ông Thắng, cựu đại sứ Việt Nam tại Hà Lan nhận định rằng Trung Quốc sẽ không sợ Mỹ bỏ cấm vận vũ khí cho Việt Nam, tuy nhiên Bắc Kinh sẽ có những diễn biến phức tạp. Ông cho rằng vấn đề ở đây không phải là về quân sự, mà đây chính là vấn đề về “lòng tin chiến lược” giữa Mỹ và Việt Nam.

Minh Trí tổng hợp

Bài Liên Quan

Quảng Cáo:

loading...

Clip hay: