Hoạt động cho vay của các ngân hàng thương mại (NHTM), các công ty tài chính đang ngày càng mở rộng, số lượng chi nhánh, phòng giao dịch hiện có khoảng 10.000 trải khắp từ các thành phố đến nông thôn. Nhưng thị trường tín dụng đang rất tự do, vô tổ chức, ai muốn cho vay cũng được, muốn cho vay lãi suất bao nhiêu cũng được, người vay thì bị bắt chẹt đủ đường mà không có ai bảo vệ.

Rùng mình với những đường dây ‘tư vấn tài chính’ ở Hà thành

Khi đọc bài này trên Vietnamnet, bạn sẽ không thể tin đó là sự thật, nhưng đó là sự thật, một sự thật xót xa, đã tồn tại từ rất lâu nhưng chưa ai mạnh dạn dám nói ra.

Theo bài báo này, người cho vay nặng lãi, quen gọi là dân làm tài chính,  đa số đều đã từng có thời gian làm cầm đồ. Những tiệm cầm đồ chính là bình phong để dân làm tài chính khởi nghiệp.

Nghề này lúc nào cũng tồn tại trong mảng tối của thị trường tín dụng, nhưng giờ đây thì có vẻ như hoạt động công khai hơn. Hà Nội, Sài Gòn và ở bất cứ đâu đều có. Quảng cáo rầm rộ, công khai, đi ngoài đường ở bất cứ đâu cũng gặp tờ rơi, tờ quảng cáo dán khắp nơi, trên cột điện, trên bờ tường, treo trên dây điện… hoặc trên mạng, tin nhắn trên điện thoại di động tràn lan những rao vặt về cho vay tín chấp. Thường quảng cáo chỉ có số điện thoại liên hệ, nhưng cũng không ít quảng cáo có tên công ty cho vay, địa chỉ cụ thể. Tên công ty không phải là ngân hàng, không phải công ty tài chính, mà là một công ty thương mại cũng có rất nhiều.

Xem quảng cáo, chúng ta tưởng rằng việc cho vay này là hợp pháp, được nhà nước thừa nhận thì họ mới dám quảng cáo thế. Thực chất thì trong đó có cả của một số ngân hàng, công ty tài chính, nhưng đa phần là của các tiệm cầm đồ và của dân tài chính cho vay nặng lãi nói trên. Theo luật các tổ chức tín dụng, thì chỉ các ngân hàng và các công ty tài chính mới được cho vay, còn các tiệm cầm đồ và các hoạt động cho vay của các tổ chức, cá nhân khác là bất hợp pháp.

(Ảnh: Đại Kỷ Nguyên VN)
(Ảnh: Đại Kỷ Nguyên VN)

Vậy thì tại sao họ lại được quảng cáo, được tồn tại cho vay từ hàng bao nhiêu năm nay? Đây là câu hỏi mà chỉ có cơ quan chức năng mới trả lời được? Có vẻ như nhà chức trách không nhìn thấy, hoặc là phớt lờ đi, mặc kệ thị trường thuận mua vừa bán. Ngân hàng nhà nước thì nói là trách nhiệm không phải của mình, công an thì nói cũng không phải của mình, có lẽ còn phải chờ khi có cục cảnh sát chống quảng cáo sai ra đời.

Tại sao có nhiều ngân hàng thế mà vẫn tồn tại cho vay nặng lãi?

Đúng là ở Hà Nội, Sài Gòn và ở các thành phố khác thì ngân hàng nhiều nhan nhản, ra cửa là gặp ngân hàng. Trước đây từng có thống kê rằng số lượng phòng giao dịch, chi nhánh ngân hàng, công ty cho thuê tài chính ở thành phố nhiều hơn số quán phở.

Thực tế Việt Nam đang có 40 ngân hàng thương mại, 17 công ty tài chính, 51 chi nhánh ngân hàng nước ngoài, 1.050 quỹ tín dụng nhân dân. Với tổng số khoảng 10.000 chi nhánh, phòng giao dịch, chủ yếu là ở Hà Nội và Sài Gòn. Theo đánh giá thì số lượng này quá lớn, nên NHNN đang đưa ra lộ trình sáp nhập để hướng tới chỉ còn khoảng 20 NH thương mại.

Ỏ đây đang có rất nhiều câu hỏi: nhiều ngân hàng, công ty tài chính đến thế, tại sao lại vẫn có nhiều tiệm cầm đồ và vẫn có nhiều công ty, cá nhân tham gia vào lĩnh vực cho vay? Nhu cầu vay quá lớn ư, không phải, vì ngân hàng đang cố gắng mà vẫn không đẩy dư nợ lên được.

Về lãi suất cho vay thì có khống chế không? theo  Điều 476 Bộ luật Dân sự, lãi suất hàng tháng do hai bên thỏa thuận nhưng không được vượt quá 150% của lãi suất cơ bản do NHNN công bố đối với loại cho vay tương ứng. Trong khi lãi suất cho vay tiêu dùng đang vượt quá nhiều lần 150% của lãi suất cơ bản do NHNN công bố thì đúng là cho vay nặng lãi. Vậy tại sao mấy năm nay các công ty tài chính, tổ chức, cá nhân khác đang cho vay nặng lãi vi phạm quy định, gây thiệt hại cho người vay mà không có cơ quan nào lên tiếng?

Thực sự là những câu hỏi khó, chỉ có NHNN và các cơ quan có trách nhiệm mới trả lời được.

Một thực tế là hiện đang có số lượng rất lớn người vay tiêu dùng tại các công ty tài chính, với hơn 2 triệu người đang có dư nợ. Trong đó, khách hàng của Home Credit và Prudential đã hơn 1 triệu người. Chưa kể đến số khách hàng của các tiệm cầm đồ, các cá nhân cho vay tài chính nói trên, chắc chắn cũng là con số không nhỏ. Chỉ tính 2 triệu người thôi cũng đã là 3,6% trên tổng số lao động Việt Nam phải vay nặng lãi, thật là một con số không nhỏ. Và vấn đề này cũng không phải là nhỏ để nói là thiểu số có thể bỏ qua. Mời xem thêm bài Người vay tiêu dùng đang bị “chặt” lãi suất cao và bài Cho vay tiêu dùng lãi suất cao, liệu có vi phạm pháp luật, chỉ có người dân thiệt mà Đại kỷ nguyên đã đưa trước đây.

Hậu quả khôn lường của cho vay nặng lãi

Người vay nặng lãi thường là dân nghèo thành thị, công nhân, sinh viên. Nhưng thực chất là họ phải có nhà ở Hà Nội, Sài Gòn, hoặc có việc làm ổn định, hoặc có tài sản như xe máy, tối thiểu như sinh viên cũng phải có thẻ sinh viên, có người đã vay trước giới thiệu.

Lý do họ phải vay thì có muôn vàn, có thể người nhà bị ốm phải đi viện, bị tai nạn giao thông, tai nạn lao động phải đi bệnh viện với viện phí, chi phí thuốc rất lớn, có thể tới vài chục triệu. Hoặc khi ma chay, giỗ, kỵ, cưới hỏi, có thể là sinh viên nghèo đến kỳ đóng học phí, mua điện thoại, xe máy, máy tính… trả góp.

Xem thêm:

Họ phải vay với lãi suất rất cao. Đối với các công ty tài chính trước đây có thể cho vay từ 4-7%/tháng, hiện nay có giảm chút ít, nhưng vẫn rất cao , thường từ 36-70% năm. Với lãi này, cũng gần tương đương lãi suất 1,5 triệu đồng/ ngày cho 100 triệu đồng. Trường hợp anh Phùng Anh Dũng, ở phường An Hải Bắc, Đà Nẵng vay của Home Credit chi nhánh Đà Nẵng để mua ipad 4, trả trước 5,7 triệu, còn vay của Home Credit 9 triệu đồng, lãi suất 7 %/tháng, thời hạn 12 tháng, mỗi tháng trả 1.154.000 đ. Sau 12 tháng anh Dũng phải trả 13,848 triệu, trong đó tiền lãi là 4,8 triệu.

(Ảnh: Đại Kỷ Nguyên VN)
(Ảnh: Đại Kỷ Nguyên VN)

Nếu vay ở các nhân viên tài chính thì còn kinh khủng hơn, mặt bằng cho vay lãi hiện nay là mỗi ngày con nợ sẽ phải trả từ 2.000-3.000 đồng tiền lãi cho 1 triệu đồng vay. Vay 100 triệu đồng thì người vay sẽ phải trả chừng 6-10 triệu đồng tiền lãi mỗi tháng. Thoạt nghe thì có vẻ ít, nhưng bài toán dùng 100 triệu “kinh doanh” gì để trả lãi được số này cũng không hề đơn giản. Đa phần các con nợ đều “lỗ chổng vó”, và buộc phải kéo dài thời gian vay nợ. Từ đó lãi mẹ đẻ lãi con, chẳng mấy chốc số nợ phải trả thành một con số “khủng”.

Khi đã nợ thành rất lớn thì người vay (mà lúc này phải gọi là con nợ) phải là theo những yêu cầu của chủ nợ. Sinh viên thì phải làm bất cứ gì họ yêu cầu, vì thế có rất nhiều sinh viên học rất giỏi nhưng phải đi làm những việc bán mình để trả nợ. Những người có nhà cửa, tài sản thì đều được những nhân viên tài chính này hướng dẫn thủ tục vay ngân hàng để có tiền trả họ, và dĩ nhiên họ sẽ chẳng có tiền trả nợ ngân hàng, rồi đến một ngày sẽ bị ngân hàng xiết nợ. Những thực tế này không phải là ít, nhưng họ là người nghèo, là thân phận thấp hèn, quá khổ thì có ai còn lo cho họ nữa đây.

Không chỉ ở Hà thành mà Sài thành và hầu hết các địa phương khác đều như vậy. Theo tôi biết thì chỉ có ở ta mới có vậy, thật xót thương cho dân nghèo, đã nghèo thì lại bị o bế đến cùng cực, họ ở giữa một thủ đô văn minh, sắp có tháp truyền hình cao nhất thế giới, nhưng họ đang bị cùng quẫn mà không có ai bảo vệ. Các phương tiện truyền thông dường như không nhìn thấy, hoặc cố tình tránh né. Vì thế, đề nghị các nhà chức trách phải ra tay hành động, dẹp bỏ những thủ đoạn cho vay nặng lãi bất lương này để người dân sớm ngày thoát khỏi bể khổ của tín dụng đen.

Thanh Trung

Bài Liên Quan

Quảng Cáo:

loading...

Clip hay: